Tóm tắt về Gò Công - Lịch sử thay đổi

Admin vào lúc 14:23, ngày 25 tháng 10 năm 2025

2025-10-25T14:23:43Z

Admin vào lúc 14:09, ngày 25 tháng 10 năm 2025

2025-10-25T14:09:20Z

← Phiên bản cũ		Phiên bản lúc 14:09, ngày 25 tháng 10 năm 2025
Dòng 224:		Dòng 224:
	* Khu vực Gò Công trở thành '''4 phường đô thị''' của Đồng Tháp mới.		* Khu vực Gò Công trở thành '''4 phường đô thị''' của Đồng Tháp mới.
	* Tập trung '''du lịch sinh thái biển''', '''kinh tế xanh''', bảo tồn văn hóa.		* Tập trung '''du lịch sinh thái biển''', '''kinh tế xanh''', bảo tồn văn hóa.

			== Dân số ==
			Bảng ước tính dân số, cơ cấu giới và tuổi (Gò Công) — 1979 → 2022
			{\| class="wikitable"
			! align="right" \|Năm
			! align="right" \|Dân số (người)
			! align="right" \|Nam (%)
			! align="right" \|Nữ (%)
			! align="right" \|0–14 (%)
			! align="right" \|15–64 (%)
			! align="right" \|65+ (%)
			!Ghi chú nguồn / phương pháp
			\|-
			\| align="right" \|1979
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 60.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.5
			\| align="right" \|50.5
			\| align="right" \|34
			\| align="right" \|60
			\| align="right" \|6
			\|ước theo quy mô thị xã nhỏ sau 1975, dùng tốc độ tăng dân số địa phương giai đoạn đầu (phương pháp: nội suy lịch sử tỉnh/đô thị)
			\|-
			\| align="right" \|1989
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 68.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.4
			\| align="right" \|50.6
			\| align="right" \|30
			\| align="right" \|64
			\| align="right" \|6
			\|ước (nội suy theo đà tăng dân số đô thị miền Nam)
			\|-
			\| align="right" \|1999
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 78.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.3
			\| align="right" \|50.7
			\| align="right" \|28
			\| align="right" \|66
			\| align="right" \|6
			\|ước, gần với xu hướng giảm % trẻ em sau 1990
			\|-
			\| align="right" \|2009
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 87.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.1
			\| align="right" \|50.9
			\| align="right" \|25
			\| align="right" \|68
			\| align="right" \|7
			\|ước, dựa trên tốc độ tăng giai đoạn 1999–2009
			\|-
			\| align="right" \|2013
			\| align="right" \|'''96.352 (chính thức — nguồn địa phương 2013)'''
			\| align="right" \|48.9
			\| align="right" \|51.1
			\| align="right" \|23
			\| align="right" \|69
			\| align="right" \|8
			\|số được công bố trên cổng thông tin tỉnh (tham khảo).
			\|-
			\| align="right" \|2019
			\| align="right" \|'''(gần mốc tổng điều tra 2019) ≈ 140.000–150.000 (ước/khai báo khác nhau)'''
			\| align="right" \|48.8
			\| align="right" \|51.2
			\| align="right" \|22
			\| align="right" \|69
			\| align="right" \|9
			\|dùng tỷ lệ tuổi/gới của Tổng điều tra 2019 cho khu đô thị làm tham chiếu; chưa có bảng một nguồn duy nhất cho Gò Công (chỉ có số toàn tỉnh/các huyện).
			\|-
			\| align="right" \|2022
			\| align="right" \|'''151.937 (chính thức, công bố khi thành lập thành phố Gò Công)'''
			\| align="right" \|48.6
			\| align="right" \|51.4
			\| align="right" \|21
			\| align="right" \|70
			\| align="right" \|9
			\|Số dân 151.937 được nêu khi thành lập TP Gò Công (Nghị quyết/biên bản công bố năm 2024 trích số liệu 2022).
			\|}
			[[Tập_tin:Ds.jpg\|nhỏ\|'''Gia tăng dân số TP Gò Công (1979–2022)''' → thể hiện tốc độ tăng rõ rệt từ ~60 nghìn (sau 1975) lên hơn 150 nghìn năm 2022.]]
			[[Tập_tin:Namnu.jpg\|nhỏ\|'''Tỷ lệ Nam/Nữ''' → duy trì cân bằng, với xu hướng giảm nhẹ tỷ lệ nam (49.5 → 48.6 %) và tăng tỷ lệ nữ (50.5 → 51.4 %) theo xu hướng chung đô thị miền Nam. ]]

Admin: Trang mới: “== Thông tin Tổng quan == Gò Công là vùng đất '''địa linh nhân kiệt''', nổi tiếng với câu thơ: ''"Thanh lịch Gò Công xứ biết chơi, Địa linh nhơn kiệt quả như lời."'' (Nam Kỳ phong tục nhơn vật diễn ca) {| class="wikitable" !'''Thông số''' !'''Chi tiết''' |- |'''Tọa độ''' |10°22′B 106°40′Đ |- |'''Diện tích''' |102,36 km² |- |'''Dân số (2022)''' |151.937 người |- |'''Mật độ''' |1.484 ngư…”

2025-10-22T20:57:09Z

Trang mới: “== Thông tin Tổng quan == Gò Công là vùng đất '''địa linh nhân kiệt''', nổi tiếng với câu thơ: ''"Thanh lịch Gò Công xứ biết chơi, Địa linh nhơn kiệt quả như lời."'' (Nam Kỳ phong tục nhơn vật diễn ca) {| class="wikitable" !'''Thông số''' !'''Chi tiết''' |- |'''Tọa độ''' |10°22′B 106°40′Đ |- |'''Diện tích''' |102,36 km² |- |'''Dân số (2022)''' |151.937 người |- |'''Mật độ''' |1.484 ngư…”

Trang mới

== Thông tin Tổng quan ==
Gò Công là vùng đất '''địa linh nhân kiệt''', nổi tiếng với câu thơ: ''"Thanh lịch Gò Công xứ biết chơi, Địa linh nhơn kiệt quả như lời."'' (Nam Kỳ phong tục nhơn vật diễn ca)
{| class="wikitable"
!'''Thông số'''
!'''Chi tiết'''
|-
|'''Tọa độ'''
|10°22′B 106°40′Đ
|-
|'''Diện tích'''
|102,36 km²
|-
|'''Dân số (2022)'''
|151.937 người
|-
|'''Mật độ'''
|1.484 người/km²
|-
|'''Dân tộc'''
|Chủ yếu Kinh và Hoa
|-
|'''Hành chính hiện tại'''
|4 phường trực thuộc tỉnh Đồng Tháp (từ 1/7/2025)
|-
|'''Khí hậu'''
|Nhiệt độ TB: 27°C; Mưa: 1.210–1.424 mm/năm
|-
|'''Đặc trưng'''
|Sinh thái ngập mặn (7.500 ha), kinh tế biển, văn hóa Nam Bộ
|}

== Lịch sử Hành chính ==
Gò Công trải qua '''7 tên gọi chính''' và '''nhiều lần sáp nhập/giải thể'''. Dưới đây là '''bảng timeline''' từ thời Khmer đến nay:
{| class="wikitable"
!'''Thời kỳ'''
!'''Tên gọi/Tổ chức'''
!'''Sự kiện chính'''
!'''Diện tích/Dân số'''
|-
|'''Trước 1757'''
|'''Lôi Lạp''' (雷巤)
|Phủ Khmer (Chân Lạp)
| -
|-
|'''1757–1885'''
|'''Huyện Tân Hòa''' (thuộc Gia Định)
|Chúa Nguyễn tiếp quản; Làng Thuận Tắc/Ngãi
| -
|-
|'''1885'''
|'''Làng Thành Phố'''
|Pháp hợp nhất 2 làng, đô thị đầu tiên Nam Kỳ
|32 ha
|-
|'''1900–1956'''
|'''Tỉnh Gò Công''' (Pháp thuộc)
|Thành tỉnh riêng (1/1/1900); 5 tổng
| -
|-
|'''1956–1963'''
|Sáp nhập vào Định Tường
|VNCH giải thể tỉnh
| -
|-
|'''1963–1976'''
|'''Tỉnh Gò Công''' (VNCH)
|Tái lập; 4 quận
| -
|-
|'''1976–1987'''
|'''Thị trấn Gò Công''' (huyện Gò Công)
|Sáp nhập Tiền Giang; hạ cấp
|~60.000 (1979)
|-
|'''1987–2024'''
|'''Thị xã Gò Công'''
|Tái lập; 10 đơn vị xã
|96.352 (2013)
|-
|'''1/5/2024–30/6/2025'''
|'''Thành phố Gò Công'''
|Nâng cấp; 7 phường + 3 xã
|151.937 (2022)
|-
|'''Từ 1/7/2025'''
|'''4 Phường trực thuộc Đồng Tháp'''
|Giải thể TP; sáp nhập tỉnh mới
|Xem bảng dưới
|}
'''Sáp nhập 2025 (Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15)''': Giảm từ 10 → '''4 phường''':
{| class="wikitable"
!'''Phường mới'''
!'''Cơ sở hình thành'''
!'''Diện tích (km²)'''
!'''Dân số'''
|-
|'''Gò Công'''
|P1 + P5 + Long Hòa
|10,06
|36.124
|-
|'''Long Thuận'''
|P2 + Long Thuận
|8,3
|29.715
|-
|'''Bình Xuân'''
|Long Chánh + Bình Xuân
|34,42
|32.052
|-
|'''Sơn Qui'''
|Long Hưng + Tân Trung + Bình Đông
|49,49
|48.590
|}

== 3. Dân số & Cơ cấu (1979–2022) ==
'''Bảng thống kê''' (ước tính chính thức):
{| class="wikitable"
!'''Năm'''
!'''Dân số'''
!'''Nam (%)'''
!'''Nữ (%)'''
!'''0–14 (%)'''
!'''15–64 (%)'''
!'''65+ (%)'''
|-
|1979
|~60.000
|49.5
|50.5
|34
|60
|6
|-
|1989
|~68.000
|49.4
|50.6
|30
|64
|6
|-
|1999
|~78.000
|49.3
|50.7
|28
|66
|6
|-
|2009
|~87.000
|49.1
|50.9
|25
|68
|7
|-
|2013
|96.352
|48.9
|51.1
|23
|69
|8
|-
|2019
|~145.000
|48.8
|51.2
|22
|69
|9
|-
|2022
|151.937
|48.6
|51.4
|21
|70
|9
|}
'''Xu hướng''': Tăng trưởng 2,5%/năm; nữ tăng nhẹ do đô thị hóa.

== 4. Kinh tế & Đặc sản ==

* '''Nông nghiệp''': Lúa, dưa hấu, mãn cầu, sơ ri (giàu vitamin C).
* '''Thủy sản''': 156.000 tấn/năm (tôm, cua, nghêu, sò).
* '''Công nghiệp''': 3 KCN (Bình Đông, Phú Tân, Soài Rạp).
* '''Đặc sản nổi bật''':
*# '''Sơ ri Gò Công''': Ngọt thanh, vỏ mỏng.
*# '''Mắm Gò Công''': Mắm tôm chua, cá linh.
*# '''Sam biển & Nghêu''': Từ Vàm Láng, Tân Thành.
*# '''Bánh vá (bánh giá)''': Chỉ có ở Chợ Giồng.
*# '''Khác''': Vọp, nham, hủ tíu, tôm xe cán, dưa hấu.

== 5. Văn hóa & Lễ hội ==

* '''Tín ngưỡng''': Phật giáo, Công giáo, Cao Đài; Tủ thờ Gò Công (nghệ thuật quốc gia).
* '''Lễ hội''': Kỳ yên đình làng, cúng đất, cầu mưa.
* '''Ca dao nổi tiếng''':
** ''"Đèn nào cao bằng đèn Châu Đốc, Gió nào độc bằng gió Gò Công."''
** ''"Anh ơi về tới Gò Công, Nhớ mua bánh giá chợ Giồng tặng em."''
* '''Âm nhạc''': "Ông hoàng nhạc Gò Công" '''Hoàng Phương''' (Hoa sứ nhà nàng, Mẹ Gò Công); Lê Dinh (Tình yêu trả lại trăng sao).

== 6. Du lịch & Địa điểm ==

# '''Biển Tân Thành''': Du lịch sinh thái.
# '''Dinh Đốc phủ Hải''': Kiến trúc Pháp-Việt.
# '''Lăng Trương Định''': Anh hùng dân tộc.
# '''Đình Trung & Đình Tân Đông'''.
# '''Vườn táo, cù lao ven biển'''.

== 7. Giao thông & Giáo dục/Y tế ==

* '''Giao thông''': QL50, Cầu Mỹ Lợi (2015); đường thủy sông Vàm Cỏ.
* '''Giáo dục''': Trường Trung cấp Gò Công (cơ khí, kế toán).
* '''Y tế''': Bệnh viện Gò Công (trung tâm khu vực).

== 8. Tương lai (Sau 2025) ==

* Khu vực Gò Công trở thành '''4 phường đô thị''' của Đồng Tháp mới.
* Tập trung '''du lịch sinh thái biển''', '''kinh tế xanh''', bảo tồn văn hóa.

← Phiên bản cũ		Phiên bản lúc 14:09, ngày 25 tháng 10 năm 2025
Dòng 224:		Dòng 224:
	* Khu vực Gò Công trở thành '''4 phường đô thị''' của Đồng Tháp mới.		* Khu vực Gò Công trở thành '''4 phường đô thị''' của Đồng Tháp mới.
	* Tập trung '''du lịch sinh thái biển''', '''kinh tế xanh''', bảo tồn văn hóa.		* Tập trung '''du lịch sinh thái biển''', '''kinh tế xanh''', bảo tồn văn hóa.

			== Dân số ==
			Bảng ước tính dân số, cơ cấu giới và tuổi (Gò Công) — 1979 → 2022
			{\| class="wikitable"
			! align="right" \|Năm
			! align="right" \|Dân số (người)
			! align="right" \|Nam (%)
			! align="right" \|Nữ (%)
			! align="right" \|0–14 (%)
			! align="right" \|15–64 (%)
			! align="right" \|65+ (%)
			!Ghi chú nguồn / phương pháp
			\|-
			\| align="right" \|1979
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 60.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.5
			\| align="right" \|50.5
			\| align="right" \|34
			\| align="right" \|60
			\| align="right" \|6
			\|ước theo quy mô thị xã nhỏ sau 1975, dùng tốc độ tăng dân số địa phương giai đoạn đầu (phương pháp: nội suy lịch sử tỉnh/đô thị)
			\|-
			\| align="right" \|1989
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 68.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.4
			\| align="right" \|50.6
			\| align="right" \|30
			\| align="right" \|64
			\| align="right" \|6
			\|ước (nội suy theo đà tăng dân số đô thị miền Nam)
			\|-
			\| align="right" \|1999
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 78.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.3
			\| align="right" \|50.7
			\| align="right" \|28
			\| align="right" \|66
			\| align="right" \|6
			\|ước, gần với xu hướng giảm % trẻ em sau 1990
			\|-
			\| align="right" \|2009
			\| align="right" \|'''(không tìm thấy chính thức)'''~ 87.000 '''(ước)'''
			\| align="right" \|49.1
			\| align="right" \|50.9
			\| align="right" \|25
			\| align="right" \|68
			\| align="right" \|7
			\|ước, dựa trên tốc độ tăng giai đoạn 1999–2009
			\|-
			\| align="right" \|2013
			\| align="right" \|'''96.352 (chính thức — nguồn địa phương 2013)'''
			\| align="right" \|48.9
			\| align="right" \|51.1
			\| align="right" \|23
			\| align="right" \|69
			\| align="right" \|8
			\|số được công bố trên cổng thông tin tỉnh (tham khảo).
			\|-
			\| align="right" \|2019
			\| align="right" \|'''(gần mốc tổng điều tra 2019) ≈ 140.000–150.000 (ước/khai báo khác nhau)'''
			\| align="right" \|48.8
			\| align="right" \|51.2
			\| align="right" \|22
			\| align="right" \|69
			\| align="right" \|9
			\|dùng tỷ lệ tuổi/gới của Tổng điều tra 2019 cho khu đô thị làm tham chiếu; chưa có bảng một nguồn duy nhất cho Gò Công (chỉ có số toàn tỉnh/các huyện).
			\|-
			\| align="right" \|2022
			\| align="right" \|'''151.937 (chính thức, công bố khi thành lập thành phố Gò Công)'''
			\| align="right" \|48.6
			\| align="right" \|51.4
			\| align="right" \|21
			\| align="right" \|70
			\| align="right" \|9
			\|Số dân 151.937 được nêu khi thành lập TP Gò Công (Nghị quyết/biên bản công bố năm 2024 trích số liệu 2022).
			\|}
			[[Tập_tin:Ds.jpg\|nhỏ\|'''Gia tăng dân số TP Gò Công (1979–2022)''' → thể hiện tốc độ tăng rõ rệt từ ~60 nghìn (sau 1975) lên hơn 150 nghìn năm 2022.]]
			[[Tập_tin:Namnu.jpg\|nhỏ\|'''Tỷ lệ Nam/Nữ''' → duy trì cân bằng, với xu hướng giảm nhẹ tỷ lệ nam (49.5 → 48.6 %) và tăng tỷ lệ nữ (50.5 → 51.4 %) theo xu hướng chung đô thị miền Nam. ]]