https://wiki.gocong.org/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=Ynhien 2026-06-04T09:13:24Z Đóng góp của người dùng MediaWiki 1.45.3 https://wiki.gocong.org/index.php?title=T%E1%BB%89nh_G%C3%B2_C%C3%B4ng&diff=1249 2025-10-15T20:00:45Z

<p>Ynhien: </p> <hr /> <div>Sau Hiệp định Genève (1954), miền Nam chia lại đơn vị hành chính.<br /> <br /> * '''Tỉnh Gò Công''' được thành lập năm '''1956''', tách khỏi Mỹ Tho.<br /> * '''Thị xã Gò Công''' trở thành '''tỉnh lỵ của tỉnh Gò Công''', bao gồm khu chợ, khu hành chính, khu dân cư cũ là '''làng Thành Phố'''.<br /> <br /> Thị xã lúc này có:<br /> <br /> * '''Chợ Gò Công''' (một trong những chợ lớn ở miền Tây thời đó),<br /> * '''Dinh tỉnh trưởng''', '''tòa bố''', '''nhà thờ Chánh Tòa''', '''đường Nguyễn Huệ''', '''đường Hai Bà Trưng''' (nay là trung tâm).<br /> <br /> == ĐỊA-LÝ ==<br /> <br /> === '''VỊ-TRÍ – ĐỊA-GIỚI''' ===<br /> Tỉnh Gò-công nằm về phía Đông-nam Sài-gòn và thuộc miền Tây Nam-phần Việt-Nam, cách Sài-gòn 45 cây số đường chim bay. Đường bộ 58 cây số : Bắc giáp tỉnh Long- an, Nam giáp tỉnh Kiến-hòa, Tây giáp tỉnh Định-tường, Đông giáp biển Nam-hải.<br /> <br /> Kể đến nay (1969) chúng tôi được biết Gò-Công gồm tất cả là bốn Quận. Vị trí các Quận lỵ nằm theo ranh giới trong tỉnh dưới đây :<br /> <br /> # Quận Hòa-lạc – Gồm có 9 xã : An-hòa, Bình-ân, Long-thuận, Phước-trung, Tân-bình-điền, Tăng-Hòa, Tân- thành, Bình-tân, Yên-luông. Quận-lỵ đặt tại Tăng-hòa.<br /> # Quận Tân-hòa – Gồm có 9 xã : Bình-thạnh-đông, Bình-xuân, Gia-thuận, Kiểng-phước, Tân-niên-đông, Tân- niên-tây, Tân-niên-trung, Tân-phước và Thành-công. Quận- lỵ đặt tại Tân-niên-tây.<br /> # Quận Hòa-đồng – Gồm có 8 xã : Bình-phú-đông, Bình-phục-nhì, Đồng-sơn, Thạnh-nhựt, Thạnh-trị, Vĩnh- bình, Vĩnh-hựu và Vĩnh-viễn. Quận-lỵ đặt tại Vĩnh-bình.<br /> # Quận Hòa-bình – Gồm có 5 xã : Bình-long, Bình- luông-đông, Long-hựu, Phú-thạnh-đông, và Tân-thới. Quận- lỵ đặt tại Bình-luông-đông.<br /> <br /> Ranh giới Tỉnh Gò-công là những ranh giới thiên-nhiên : Bắc là sông Vàm-cỏ, Nam là sông Cửa-đại, Đông là biển Nam-hải, Tây là một phần sông Cửa Tiểu, một phần của sông Tra và địa-giới.<br /> <br /> === '''DIỆN TÍCH''' ===<br /> Tỉnh Gò-công có một diện-tích là 54.317 mẫu 86 sào 27 thước vuông, chia ra như sau :<br /> <br /> # Quận Hòa-lạc : Diện-tích 15.107 mẫu 05 sào 73 thước vuông<br /> # Quận Hòa-tân : Diện-tích 15 376 mẫu 12 sào 66 thước vuông<br /> # Quận Hòa-đồng : Diện-tích 11.752 mẫu 59 sào 70 thước vuông<br /> # Quận Hòa-bình : Diện-tích 12.082 mẫu 08 sào 18 thước vuông<br /> <br /> === '''ĐỊA CHẤT''' ===<br /> Đất Gò-công phần nhiều gồm có đất sét pha cát hay với cây cỏ mục. Đồng bằng Gò-công thuộc về vùng đất phù-sa cũ, chia ra làm 2 loại : Đất nặng, Đất nhẹ (khó giữ nước). Trước kia đất Gò-công rất phì-nhiêu, nhưng vì cày cấy lâu đời, nên 2 loại đất này thường thiếu chất đạm và chất lân- tinh, nay không còn mầu mỡ như trước nữa.<br /> <br /> === '''NÚI ĐỒI''' ===<br /> Gò-công không có núi đồi. Nhưng rãi-rác trong nội-địa Gò-công có những giồng cát rất mầu mỡ, rất thích hợp với<br /> <br /> việc trồng rau cải. Gò-công là một bình-nguyên rộng lớn, kết thành bởi đất phù-sa của hai dòng sông Cửu-long và Đồng-nai, rất thích-hợp cho công việc canh-nông. Trung bình mặt đất cao hơn mặt biển 3 thước.<br /> <br /> === '''SÔNG NGÒI, BỜ BIỂN''' ===<br /> <br /> ==== '''SÔNG NGÒI :''' ====<br /> # Sông Soi-rạp : Nằm về phía Đông-bắc tỉnh Gò-công là ranh giới thiên-nhiên giữa Gò-công và Biên-hòa (rộng lối 3.750 thước là một trong những cửa của sông Đồng-nai).<br /> # Sông Vàm-cỏ : Nằm về phía Bắc tỉnh Gò-công là ranh giới thiên-nhiên giữa Gò-công và Long-an. Người trong vùng thường gọi là sông Bao-ngược, sông này đổ ra sông Soi-rạp rộng lối 1.000 thước.<br /> # Sông Cửa-Tiểu : Sông này là một trong 9 cửa của sông Cửu-long, ở về phía Bắc sông Cửa-Đại, chảy ra biển Nam-hải, có nhiều tàu lớn qua lại, dài 34.000 thước, rộng từ 800 đến 1.000 thước, lòng sông sâu.<br /> Các phụ-lưu gồm có : '''Hữu-ngạn''' chảy vào các xã : '''Phú-Thạnh-Đông''' (Rạch Cạn, Rạch Nò, Rạch Ô-Kim, Rạch Bà-Lắm, Rạch Bần-Bọng, Rạch Bà-Tài, Sông-Mã, Rạch Quẹo, Rạch Tán-Dù), '''Tân Thới''' (Rạch Kinh-nhiếm (ranh hai xã Phú-thạnh-đông và Tân-thới), Rạch Lý Quàn Trên, Rạch Lồ-Ồ, Rạch Vọp, Rạch Dứa). '''Tả-ngạn :''' Rạch Già (ranh hai xã Bình-luông-Đông và Phước-trung), Rạch Sáu-Thoàn, Rạch Vàm-rồng.<br /> <br /> # Sông Cửa Đại : là một trong 9 cửa sông Cửu long, chảy ra biển Nam-hải, chạy dọc theo phía Nam của quận Hòa-đồng và quận Hòa-bình, dài 30 cây số, rộng từ 2.000 đến 2.500 thước. Lòng sông phân ranh hai tỉnh Gò-công và Kiến-hòa có nhiều cồn lớn và nhỏ về phía cù-lao Lợi-quan, như cồn Thầy Thiện, cù-lao Cậu, cù-lao Cô và cù-lao Bà Nở. Ngoài ra còn có nhiều cồn ngầm dưới mặt sông.<br /> <br /> Những phụ-lưu bên tả chảy vào địa-phận xã Phú-thạnh- đông, gồm có : Rạch Bà Từ, Rạch Thôn-Sâm, Rạch Gảnh, Rạch Lý-quàn Dưới, Rạch Cả Thu, Rạch Mương, Rạch Bãi- Bùng, Rạch Kinh Nhiếm.<br /> <br /> # Sông Cửa Trung : (hay gọi là Cửa Đại nhỏ) nằm giữa cù-lao Lợi-Quan và các cù-lao Bà Nở, cù-lao Cậu, dài trên 15 cây số rộng từ 300 đến 500 thước<br /> # Sông Vàm Rồng : (hay gọi là Rạch Rồng) thuộc xã Vĩnh Hựu bắt nguồn từ sông Cửa Tiểu chảy qua địa phận xã Vĩnh-Hựu đến tiếp nối với Kinh Vĩnh-Lợi, dài lối 5 cây số, rộng từ 15 đến 20 thước. '''Tả ngạn''' : Rạch Cây Đông. '''Hữu ngạn''' : Rạch Cầu-Ngang chảy qua hai xã Bình-phục-Nhì và Thành-Nhựt.<br /> # Rạch Gò-Công : là một con rạch lớn nhứt trong nội địa tỉnh Gò-công. Rạch này chảy đến Tỉnh-lỵ, nối tiếp Kinh Vĩnh-Lợi và Rạch Vàm-Rồng rồi đổ ra sông Cửa-Tiểu. Các phụ-lưu gồm có : '''a) Hữu ngạn''' : Rạch Sơn-Qui nối liền với Rạch Tổng-Châu chảy ngang các xã Tân-Niên-Đông, Tân- niên-Tây và Tân-Phước. Rạch Già chảy ngang xã Bình-Xuân. Rạch Bằng chảy ngang xã Bình-Thạnh-Đông. '''b) Tả ngạn''' :<br /> <br /> Rạch Cần-Gié chảy ngang xã Bình-Xuân. Rạch Gò-Dừa chảy ngang xã Thành-Công.<br /> <br /> Ngoài ra còn có các phụ-lưu đổ ra sông Cửa Tiểu : Rạch Long Uông, Rạch Già, Rạch Sáu-Thoàn, Rạch Vàm-Rồng, Rạch Cần-Lộc (chảy ra sông Soi-Rạp).<br /> <br /> # Sông Ta : là tả-ngạn của sông Vaico, chảy ra cửa Soi- Rạp, lòng phân ranh hai tỉnh Gò-Công và Long-An. Rộng từ 800 đến 1.000 thước, sâu lối 80 thước. '''Hữu-ngạn''' chảy vào phía Long-An'''. Tả-ngạn''' chảy vào xã Đồng-Sơn, gồm có : Sông Hươu, Rạch Kiến, Rạch Ô-Kính, Rạch Đào. Rạch Lá, Kinh Chợ-Gạo.<br /> <br /> Ngoài các sông rạch nêu trên còn có các kinh : Chợ- Gạo, Kinh Vĩnh-Lợi ; Kinh Giồng-Nâu, Kinh Trần-văn-Giỏi, Kinh Cải Mai, Kinh Chambeaux, Kinh Cần-Lộc.<br /> <br /> ==== '''BỜ BIỂN :''' ====<br /> # Bờ biển Gò-Công nằm về phía Đông của thành-phố, bờ biển này chạy dài từ cửa sông Soi-Rạp đến cửa sông Cửa-Đại, dài độ 23 cây số. Bờ biển thấp, bằng phẳng, độ nghiêng rất nhỏ, các nơi lồi ra đến gần một cây số mà chưa ngập đầu. Bờ biển này có một bãi cát khá tốt gọi là bãi Tân-Thành lên tỉnh lỵ 14 cây số (thuộc xã Tân- Thành, Quận Hòa-Lạc Gò-công). Nước không được xanh như các biển ở miền Trung, độ mặn cũng không bằng.<br /> <br /> == KHÍ HẬU ==<br /> <br /> === '''NHIỆT ĐỘ – MƯA :''' ===<br /> Khí-hậu tại Gò-Công là khí-hậu của miền nhiệt-đới, chia ra làm 2 mùa rõ rệt : Mùa mưa ẩm-ướt và mùa nắng khô<br /> <br /> ráo.<br /> <br /> Mùa mưa khởi sự từ tháng 6 đến tháng 11, 12 dương lịch. Gió từ biển Nam-Hải thổi vào khá mạnh và đôi khi có những trận giông dữ dội ở vùng Đông Nam Gò-Công.<br /> <br /> * Từ tháng Giêng đến tháng Ba trời nóng nhiều<br /> * Từ tháng 4 đến tháng 6 trời mát dịu<br /> * Từ tháng 7 đến tháng 9 thường có mưa giông và ẩm- ướt.<br /> * Từ tháng 9 đến tháng 12 trời hơi lạnh.<br /> * Mưa nhiều nhứt vào tháng 8 tháng 9 mỗi năm.<br /> '''BÃO TỐ :''' Tỉnh Gò-Công nằm gần bờ biển nên cũng chịu ít nhiều ảnh-hưởng của bão tố. Bão thường tập trung ngoài khơi biển Nam-Hải và di chuyển theo hướng Tây Bắc. Từ trước đến nay Gò-công chỉ bị một trận bão lớn nhứt tàn phá mùa-màng và nhà cửa vào năm 1904 (Bão năm Giáp Thìn). Ngoài ra Gò-công cũng bị ảnh hưởng của những trận bão khác ở những vùng phụ cận nhưng không gây thiệt hại đáng kể nào.<br /> <br /> == THẢO MỘC ==<br /> Thảo-mộc ở tỉnh Gò-công là loại thảo-mộc của vùng nhiệt-đới :<br /> <br /> * Về ngũ cốc gồm có : Lúa, bắp, khoai.<br /> * Về rau cải : Đậu, bầu, bí, mướp, dưa, cải, cà, v.v… có trồng khắp trong tỉnh.<br /> * Các loại cây ăn trái : Đặc biệt ở vùng Gò-công có loại cây « Cerise » là một loại cây có trái giống như trái táo<br /> <br /> nhưng có nhiều hột rất nhỏ, vừa ngọt vừa chua và dòn. Du khách khi đến Gò-công thường hay mua « Cerise » để làm quà biếu và coi như là món quà đặc biệt của Gò-công.<br /> <br /> Ngoài ra loại mãng-cầu ta cũng được trồng rất nhiều nơi trong tỉnh như : Tân-thành, cù lao Lợi-quan (Pháo-đài), Tăng-hòa, An-hòa, Giồng-tháp, Hòa-ân. Mãng cầu ngon nhứt là mãng-cầu Tân-thành và Pháo-đài<br /> <br /> Về thảo-mộc thì Gò-công không có loại cây gì quý giá, chỉ có các loại tạp mộc như cây tràm, cây mắm, dừa nước và một số rừng chồi.<br /> <br /> == CẦM THÚ ==<br /> Gò-công không có thú vật rừng mà chỉ có gia súc.<br /> <br /> == CÁC TRỤC GIAO-THÔNG THỦY-BỘ ==<br /> <br /> === '''ĐƯỜNG BỘ''' ===<br /> Gò-công có tất cả 220 cây số đường bộ, gồm có liên-tỉnh lộ, Tỉnh-lộ và Hương-lộ :<br /> <br /> * Liên-tỉnh lộ 13 cây số 160 (nối liền Gò-công và Sàigòn)<br /> * Tỉnh-lộ 21 dài 6 cây số 275 (nối liền Gò-công và Long-An)<br /> * Tỉnh-lộ 24 dài 32 cây số 650 (nối liền Gò-công và Mỹ-tho)<br /> * Hương-lộ số 1 dài 11 cây số 000 (từ Gò-Công đến xã Tân- Phước)<br /> * Hương-lộ số 2 dài 8 cây số 500 (từ Tân-Phước đến Vàm- Láng)<br /> * Hương-lộ số 3 dài 9 cây số 680 (từ Gò-Công đến Kiểng- Phước)<br /> * Hương-lộ số 4 dài 5 cây số 181 (từ quận Hòa-Lạc đến sông Cửa Tiểu)<br /> * Hương-lộ số 5 dài 3 cây số 892 (từ An-Hòa đến Bình-Ân)<br /> * Hương-lộ số 6 dài 18 cây số 100 (từ Gò Công đến Long- Hựu, qua quận-lỵ Hòa-Bình)<br /> * Hương-lộ số 7 dài 18 cây số 000 (từ Gò-Công đến Vàm- Giồng, qua quận-lỵ Hòa-Đồng)<br /> * Hương-lộ số 8 dài 7 cây số 220 (từ Vĩnh-Bình đến Long- Hựu)<br /> * Hương-lộ số 9 dài 6 cây số 970 (từ Bình-Luông-Đông đến Thạnh-Trị)<br /> * Hương-lộ số 10 dài 4 cây số 500 (từ Bình-Luông-Đông đến Phú-Thạnh-Đông)<br /> * Hương-lộ số 11 dài 4 cây số 785 (từ Bình-Tân đến Bình- Long)<br /> * Hương-lộ số 12 dài 8 cây số 500 (từ Quận-lỵ Hòa-Đồng đến Thạnh-Nhựt)<br /> * Hương-lộ số 13 dài 17 cây số 315 (từ Tân-Niên-Tây đến Đồng-Sơn)<br /> * Hương-lộ số 14 dài 2 cây số 800 (từ Thành-Công đến Tỉnh-lộ 24)<br /> * Hương-lộ 15 dài 19 cây số 000 (từ Đồng-Sơn đến Bình- Thạnh-Đông)<br /> * Hương-lộ 16 dài 25 cây số 000 (từ Phú-Thạnh-Đông đến Tân-Thới)<br /> <br /> '''Tổng cộng :''' Tỉnh lộ và liên tỉnh lộ 52 c.s. 385. Hương lộ 168 c.s. 443<br /> <br /> Vì tình hình an ninh, có một số hương lộ đã bị gián đoạn lưu thông vì luôn-luôn bị phá hoại. Hiện nay tỉnh đang xúc- tiến việc tu-bổ các đường-sá nối liền tỉnh-lỵ và các quận-lỵ.<br /> <br /> Liên-tỉnh lộ số 5 và tỉnh-lộ số 24 là hai con đường được xử dụng thường-xuyên để chuyên-chở thực phẩm, lúa, gạo và hành-khách từ Gò-công về Sài gòn hoặc Mỹ-Tho.<br /> <br /> ==== '''ĐƯỜNG SẮT''' ====<br /> Không có.<br /> <br /> ==== '''ĐƯỜNG THỦY''' ====<br /> Vì lý-do an-ninh một số đường thủy đã bị hạn-chế lưu- thông. Hiện nay các đường lưu-thông chính gồm có : Rạch Gò-Công, Kinh Salicetti, Kinh Champeaux, Rạch Vàm-Rồng, Sông Cửa-Tiểu, Sông Cửa-Đại…<br /> <br /> ==== '''ĐƯỜNG HÀNG KHÔNG''' ====<br /> Hiện nay bên cạnh Tỉnh-lỵ có một phi trường loại H dài độ 800 thước, dùng để xử-dụng cho các loại phi-cơ vận-tải, quan-sát và trực thăng trong các công tác quân-sự. Trong tương lai có thể thiết lập đường hàng không dân-sự nối liền Sài gòn và Gò-công.<br /> <br /> == TỔNG KẾT ==<br /> '''QUẬN HÒA-LẠC :''' Số Ấp – Diện tích (mẫu) – Dân-số<br /> # Xã Long-Thuận : 16 – 1.639.03,85 – 21.465<br /> # Xã Tăng-Hòa : 13 – 1.809.30,36 – 5.640<br /> # Xã Tân-b-Điền : 5 – 1.779.62,50 – 2.687<br /> # Xã Phước-Trung : 12 Ấp – 1.662.26,13 – 4.179<br /> # Xã Bình-Ân : 12 – 1.831.77,53 – 5.870<br /> # Xã Bình-Tân : 8 – 870.47,32 – 3.086<br /> # Xã Yên-Luông : 8 – 1.093.48,76 – 5.160<br /> # Xã An-Hòa : 8 – 1.011.45,83 – 4.367<br /> # Xã Tân-Thành : 13 – 3.449.63,45 – 7.266<br /> '''QUẬN HÒA-TÂN :''' Số Ấp – Diện tích (mẫu) – Dân-số<br /> # Xã Tân-Niên-Tây : 11 – 1.356.28,28 – 6.363<br /> # Xã Tân-Niên-Đông : 9 – 1.499.63,66 – 4.977<br /> # Xã Tân-Niên-Trung : 7 – 1.510.34,73 – 4.438<br /> # Xã Tân-Phước : 11 – 1.700.32,71 – 7.315<br /> # Xã Kiểng-Phước : 16 – 3.323.03,08 – 11.456<br /> # Xã Bình-thạnh-Đông : 11 – 1.771.72,36 – 7.447<br /> # Xã Thành-Công : 10 – 1.603.87,82 – 3.240<br /> # Xã Bình-Xuân : 7 – 1.670.18,83 – 5.472<br /> # Xã Gia-Thuận : 4 – 929.70,89 – 1.633<br /> '''QUẬN HÒA-ĐỒNG :''' Số Ấp – Diện tích (mẫu) – Dân-số<br /> # Xã Vĩnh-Bình : 9 – 1.237.35,50 – 6.811<br /> # Xã Thạnh-Trị : 11 – 2.063.37,33 – 5.771<br /> # Xã Thạnh-Nhựt : 7 – 810.80,16 – 2.610<br /> # Xã Bình-phục-Nhì : 3 – 1.901.81,40 – 5.722<br /> # Xã Đồng-Sơn : 13 – 1.772.36,86 – 7.512<br /> # Xã Bình-phú-Đông : 8 – 1.897.68,60 – 4.160<br /> # Xã Vĩnh-Hựu : 6 – 1.058.59,15 – 4.854<br /> # Xã Vĩnh-Viễn : 4 – 1.010.60,70 – 2.065<br /> '''QUẬN HÒA-BÌNH :''' Số Ấp – Diện tích (mẫu) – Dân-số<br /> # Xã Bình-luông-Đông : 10 – 1.180.66,77 – 3.421<br /> # Xã Phú-thạnh-Đông : 12 – 5.462.01,81 – 5.268<br /> # Xã Tân-Thới : 13 – 3.273.99,70 – 8.949<br /> # Xã Bình-Long : 12 – 1.538.11,83 – 3.592<br /> # Xã Long-Hựu : 6 – 627.28,07 – 1.780<br /> <br /> '''TỔNG CỘNG : 4''' QUẬN – '''32''' XÃ – '''305''' Ấp – Diện tích (mẫu) '''54.317.86,27'''– Dân-số '''174.576'''</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1175 2025-10-15T14:53:06Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1174 2025-10-15T14:52:56Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay..<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1173 2025-10-15T14:50:15Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1172 2025-10-15T14:49:23Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay..<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1171 2025-10-15T14:48:08Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_G%C3%B2_C%C3%B4ng&diff=1164 2025-10-15T14:18:15Z

<p>Ynhien: </p> <hr /> <div>[[Tập tin:C-653-1681270941-4667.jpg|nhỏ|Gò Công]]<br /> [[Tập tin:C-660-1681359492-5334.jpg|nhỏ|Gò Công Tây]]<br /> [[Tập tin:C-661-1681360789-5176.jpg|nhỏ|Gò Công Đông]]<br /> Trước năm 2024, Gò Công là thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Ngày 19/3/2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về việc thành lập thành phố Gò Công trực thuộc tỉnh Tiền Giang, có hiệu lực từ ngày 1/5/2024. <br /> <br /> == Nghị quyết số 1013/NQ-UBTVQH15 ==<br /> '''Về việc sắp xếp, thành lập các phường thuộc thị xã Gò Công và thành lập thành phố Gò Công, tỉnh Tiền Giang'''<br /> <br /> '''ỦY BAN THƯỜNG VỤ QUỐC HỘI'''<br /> <br /> Căn cứ các quy định của pháp luật, sau khi xem xét các đề án và tờ trình của Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết nghị:<br /> <br /> === Điều 1. Sắp xếp, thành lập các phường thuộc thị xã Gò Công và thành lập thành phố Gò Công, tỉnh Tiền Giang ===<br /> <br /> ==== 1. Sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã thuộc thị xã Gò Công như sau: ====<br /> a) Nhập toàn bộ diện tích tự nhiên là 1,36 km2 và quy mô dân số là 10.228 người của Phường 4 vào Phường 1. Sau khi nhập, Phường 1 có diện tích tự nhiên là 1,81 km2 và quy mô dân số là 19.589 người.<br /> <br /> Phường 1 giáp Phường 2, Phường 5, phường Long Chánh và phường Long Hưng;<br /> <br /> b) Nhập toàn bộ diện tích tự nhiên là 1,09 km2 và quy mô dân số là 9.992 người của Phường 3 vào Phường 2. Sau khi nhập, Phường 2 có diện tích tự nhiên là 1,80 km2 và quy mô dân số là 19.500 người.<br /> <br /> Phường 2 giáp Phường 1, Phường 5, phường Long Hưng và phường Long Thuận.<br /> <br /> ==== 2. Thành lập các phường thuộc thị xã Gò Công như sau: ====<br /> a) Thành lập phường Long Chánh trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên là 7,87 km2 và quy mô dân số là 8.596 người của xã Long Chánh.<br /> <br /> Phường Long Chánh giáp Phường 1, phường Long Hòa, phường Long Hưng, xã Bình Xuân, xã Tân Trung và huyện Gò Công Tây;<br /> <br /> b) Thành lập phường Long Hòa trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên là 6,59 km2 và quy mô dân số là 10.380 người của xã Long Hòa.<br /> <br /> Phường Long Hòa giáp Phường 5, phường Long Chánh, phường Long Thuận; huyện Gò Công Đông và huyện Gò Công Tây;<br /> <br /> c) Thành lập phường Long Hưng trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên là 6,51 km2 và quy mô dân số là 11.201 người của xã Long Hưng.<br /> <br /> Phường Long Hưng giáp Phường 1, Phường 2, phường Long Chánh, phường Long Thuận, xã Tân Trung và huyện Gò Công Đông;<br /> <br /> d) Thành lập phường Long Thuận trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên là 6,45 km2 và quy mô dân số là 11.538 người của xã Long Thuận.<br /> <br /> Phường Long Thuận giáp Phường 2, Phường 5, phường Long Hòa, phường Long Hưng và huyện Gò Công Đông.<br /> <br /> ==== 3. Thành lập thành phố Gò Công trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên là 101,69 km2 và quy mô dân số là 151.937 người của thị xã Gò Công thuộc tỉnh Tiền Giang. ====<br /> Thành phố Gò Công giáp huyện Gò Công Đông, huyện Gò Công Tây và tỉnh Long An.<br /> <br /> ==== 4. Sau khi sắp xếp, thành lập các phường và thành lập thành phố Gò Công, tỉnh Tiền Giang: ====<br /> a) Thành phố Gò Công có 10 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 7 phường: Phường 1, Phường 2, Phường 5, Long Chánh, Long Hòa, Long Hưng, Long Thuận và 03 xã: Bình Đông, Bình Xuân, Tân Trung;<br /> <br /> b) Tỉnh Tiền Giang có 11 đơn vị hành chính cấp huyện, gồm 08 huyện, 01 thị xã và 02 thành phố; 170 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 138 xã, 24 phường và 08 thị trấn.<br /> <br /> === Điều 2. Thành lập Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Gò Công, tỉnh Tiền Giang ===<br /> 1. Thành lập Tòa án nhân dân thành phố Gò Công trên cơ sở kế thừa Tòa án nhân dân thị xã Gò Công, tỉnh Tiền Giang.<br /> <br /> 2. Thành lập Viện kiểm sát nhân dân thành phố Gò Công trên cơ sở kế thừa Viện kiểm sát nhân dân thị xã Gò Công, tỉnh Tiền Giang.<br /> <br /> === Điều 3. Hiệu lực thi hành ===<br /> Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 5 năm 2024.<br /> <br /> === Điều 4. Tổ chức thực hiện ===<br /> 1. Chính phủ, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Tiền Giang và các cơ quan, tổ chức hữu quan có trách nhiệm tổ chức thi hành Nghị quyết này; sắp xếp, ổn định bộ máy các cơ quan, tổ chức ở địa phương; ổn định đời sống của Nhân dân địa phương, bảo đảm yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn.<br /> <br /> 2. Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, có trách nhiệm sắp xếp tổ chức bộ máy, quyết định biên chế, số lượng Thẩm phán, Kiểm sát viên, công chức khác và người lao động của Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Gò Công, tỉnh Tiền Giang theo quy định của pháp luật.<br /> <br /> 3. Các cơ quan, tổ chức, đơn vị có tên gọi gắn với địa danh các đơn vị hành chính được sắp xếp, thành lập mới phải hoàn thành việc đổi tên để hoạt động với tên gọi phù hợp với đơn vị hành chính quy định tại Điều 1 của Nghị quyết này kể từ ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành.</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1163 2025-10-15T14:12:38Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay..<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1162 2025-10-15T14:03:00Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1161 2025-10-15T13:55:05Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay..<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1159 2025-10-15T13:48:28Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay..<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1158 2025-10-15T13:17:39Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien https://wiki.gocong.org/index.php?title=Trang_Ch%C3%ADnh&diff=1157 2025-10-15T13:10:52Z

<p>Ynhien: /* Gò Công */</p> <hr /> <div>= Gò Công =<br /> [[Tập tin:1881.jpg|nhỏ|Bản đồ Gò Công 1881]]<br /> <br /> Gò Công là tỉnh cũ ([[Tỉnh Gò Công]]) ở miền Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long), Việt Nam. Tỉnh này được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1900, tồn tại vào thời Pháp thuộc và bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa giải thể vào cuối năm 1956. Tuy nhiên, sau đó tỉnh Gò Công lại được chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập vào năm 1963, tiếp tục tồn tại và bị mất tên gọi đơn vị hành chính cấp tỉnh từ tháng 2 năm 1976 cho đến nay..<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Gò Công<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Địa lý<br /> |-<br /> | colspan=&quot;2&quot; |'''Tọa độ:''' 10°22′B 106°40′Đ / 10,36°B 106,66°Đ<br /> |-<br /> !Diện tích<br /> |102,36 km²<br /> |-<br /> !Dân số (2008)<br /> |97.709 người<br /> |-<br /> !Tổng cộng<br /> |107.600 người<br /> |-<br /> !Mật độ<br /> |1.051 người/km²<br /> |-<br /> !Dân tộc<br /> |Chủ yếu là Kinh và Hoa<br /> |-<br /> ! colspan=&quot;2&quot; |Hành chính<br /> |-<br /> !Quốc gia<br /> |Việt Nam<br /> |-<br /> !Vùng<br /> |Tây Nam Bộ<br /> |-<br /> !Thành lập<br /> |16/2/1987<br /> |-<br /> !Bản đồ<br /> |'''[[Thành phố Gò Công]]'''<br /> |}<br /> <br /> == Tên gọi ==<br /> [[Tập tin:GoCong2-73.jpg|nhỏ]]<br /> [[Tập tin:13476480-n07-36880303524-ban-do-go-cong-1881-que-me-vua-tu-duc-1.jpg|nhỏ|[[Tỉnh Gò Công]]]]<br /> [[Tập tin:6329-4-Vietnamese-scaled.jpg|nhỏ]]<br /> Về các tên cũ của vùng đất Gò Công trong lịch sử, nó đã trải qua một số tên gọi và cách gọi khác nhau tùy theo thời kỳ và cách tổ chức hành chính:<br /> <br /> # '''[[Lôi Lạp]]'''&lt;ref&gt;Lôi Lạp (雷巤) chính là một tên gọi cũ, mang tính lịch sử của vùng đất Gò Công ngày nay (thuộc tỉnh Tiền Giang).<br /> <br /> Theo các tài liệu lịch sử và địa chí:<br /> <br /> Vùng đất Lôi Lạp xưa được nhắc đến vào khoảng năm 1757, dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.<br /> <br /> Lôi Lạp (雷巤) là tên gọi ban đầu của vùng bán đảo Gò Công hiện tại.&lt;/ref&gt; '''(雷巤):''' Đây là tên gọi của vùng đất này khi nó còn là một phủ của vương triều Khmer (Chân Lạp) trước năm 1757.<br /> # '''[[Huyện Tân Hòa]]:''' Sau khi được Chúa Nguyễn tiếp quản, vùng Gò Công là một phần của huyện Tân Hòa, thuộc phủ Tân An, tỉnh Gia Định. Lúc này, “Gò Công” chỉ là tên của nơi đặt lỵ sở (trung tâm hành chính) của huyện Tân Hòa.<br /> # '''[[Thôn Thuận Tắc và Thuận Ngãi]]:''' Vào thời vua Gia Long (đầu thế kỷ 19), trung tâm thị xã Gò Công ngày nay là hai thôn nhỏ này.<br /> # '''[[Làng Thành Phố]]:''' Đến năm 1885, hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi được sáp nhập và đổi tên thành “làng Thành Phố”. Đây là một cái tên khá độc đáo và có ý nghĩa quan trọng, cho thấy đây là một đô thị sớm phát triển ở Nam Kỳ.<br /> # '''[[Tỉnh Gò Công]]:''' Trong một số giai đoạn dưới thời Pháp thuộc và thời Việt Nam Cộng hòa, Gò Công được nâng lên thành một tỉnh riêng biệt, với tỉnh lỵ đặt tại làng Thành Phố (sau là xã Long Thuận).<br /> # '''[[Thị xã Gò Công]]:''' Sau năm 1975, khi các tỉnh sáp nhập để thành lập tỉnh Tiền Giang, Gò Công trở thành thị xã thuộc tỉnh Tiền Giang. Thậm chí có một giai đoạn ngắn (năm 1977-1979), thị xã Gò Công còn bị hạ cấp thành '''thị trấn Gò Công''' thuộc huyện Gò Công.<br /> # '''[[Thành phố Gò Công]]:''' Kể từ ngày 1 tháng 5 năm 2024, Thị xã Gò Công đã chính thức được công nhận là '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang.<br /> Tên gọi '''Gò Công''' còn chỉ:<br /> * Huyện [[Gò Công Đông]]<br /> * Huyện [[Gò Công Tây]]<br /> * Tỉnh cũ Gò Công, tồn tại trong hai giai đoạn 1900-1956 và 1963-1976; nay là một phần tỉnh Tiền Giang<br /> * Huyện cũ Gò Công, ban đầu thuộc tỉnh tỉnh Mỹ Tho và sau đó thuộc Tiền Giang cho đến năm 1979; nay tương ứng với địa bàn thành phố Gò Công, Gò Công Đông, Gò Công Tây và [[Tân Phú Đông]] thuộc tỉnh Tiền Giang<br /> * Thị trấn cũ Gò Công thuộc huyện Gò Công, tồn tại từ 1977 đến 1987; nay tương ứng với phường 1 và phường 2 thuộc thành phố Gò Công<br /> * Địa danh cũ Gò Công thuộc tổng [[Long Vĩnh Hạ]], huyện Long Thành, tỉnh Biên Hòa xưa; nay thuộc phường Long Thạnh Mỹ, thành phố Thủ Đức.<br /> Các giả thuyết về [[tên gọi Gò Công]]<br /> <br /> == Thời nhà Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc ==<br /> Gò Công thuộc huyện '''[[Tân Hòa]]''', phủ [[Tân An]], tỉnh [[Gia Định]]. Năm '''1885''', người Pháp gọi vùng đất này là '''&quot;[[Làng thành phố]]&quot;''', đô thị đầu tiên mang tên thành phố của Nam Kỳ Lục tỉnh, là sự hợp nhất của hai làng Thuận Tắc và Thuận Ngãi.<br /> <br /> == Thời Pháp thuộc ==<br /> Năm 1876 Gò Công, vốn trước kia thuộc tỉnh [[Định Tường]] thời “[[Nam Kỳ Lục Tỉnh|Nam Kỳ lục tỉnh]]”&lt;ref&gt;Nam Kỳ Lục Tỉnh là tên gọi chính thức của sáu tỉnh thuộc miền Nam Việt Nam được người Pháp và triều Nguyễn tổ chức từ năm 1867–1868, sau khi Pháp chiếm trọn Nam Kỳ. Đây là giai đoạn hành chính quan trọng trong lịch sử Nam Bộ. &lt;/ref&gt; (tiếng Pháp: ''[[Cochinchine]]''), trở thành một hạt tham biện (arrondissement) thuộc khu vực (circonscription) Mỹ Tho do thực dân Pháp đặt ra. Hạt tham biện (còn gọi là Tiểu khu hành chính, trị sở được dân gian quen gọi là tòa Bố) Gò Công gồm 4 tổng: Hòa Đồng Thượng (có 8 làng), Hòa Đồng Hạ (có 10 làng), Hòa Lạc Thượng (có 10 làng), Hòa Lạc Hạ (có 12 làng).<br /> <br /> Theo Nghị định ngày 20 tháng 12 năm 1899 của Toàn quyền Đông Dương đổi tất cả các hạt tham biện thành tỉnh thì từ ngày 1 tháng 1 năm 1900 hạt tham biện Gò Công trở thành tỉnh Gò Công, với số tổng và số làng không đổi. Tỉnh lị là thị xã Gò Công.<br /> <br /> Từ ngày 9 tháng 2 năm 1913 đến ngày 9 tháng 2 năm 1924, Gò Công trở thành quận thuộc tỉnh Mỹ Tho. Sau đó lại tái lập tỉnh Gò Công với 5 tổng, thêm tổng Hòa Đồng Trung, số làng cũng thay đổi.<br /> <br /> == Thời Việt Nam Cộng Hòa ==<br /> Năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa sáp nhập tỉnh Gò Công vào tỉnh Định Tường mới thành lập trên phần đất tỉnh Mỹ Tho. Ngày 20 tháng 12 năm 1963, chính quyền Việt Nam Cộng hòa tái lập tỉnh Gò Công, tách từ tỉnh Định Tường.<br /> <br /> Gò Công là một tỉnh nhỏ, phía bắc với giáp hai tỉnh Long An và Gia Định, phía đông là biển Đông, phía nam giáp tỉnh Kiến Hòa, phía tây giáp tỉnh Định Tường. Ranh giới phía nam của Gò Công là sông Cửa Đại, ranh giới phía bắc là sông Vàm Cỏ Tây, còn ranh giới phía đông bắc là sông Nhà Bè đổ ra cửa Soài Rạp.<br /> <br /> Khi mới tái lập tỉnh Gò Công gồm 2 quận Châu Thành (đổi tên từ quận Gò Công) và Hòa Đồng với 4 tổng 31 xã. Ngày 6 tháng 4 năm 1965, chia quận Châu Thành (tỉnh Gò Công) thành 2 quận: Hòa Tân, quận lỵ tại xã Tân Niên Tây với 9 xã; Hòa Lạc, quận lỵ tại xã Tăng Hòa với 9 xã; chia quận Hòa Đồng thành 2 quận: Hòa Đồng, quận lỵ tại xã Vĩnh Bình với 8 xã; Hòa Bình, quận lỵ tại xã Bình Luông Đông với 5 xã. Như vậy tỉnh Gò Công có 4 quận.<br /> <br /> Tháng 2 năm 1976 tỉnh Gò Công nhập với Mỹ Tho thành tỉnh Tiền Giang. Hiện nay địa bàn tỉnh Gò Công cũ tương ứng với thị xã Gò Công và các huyện Gò Công Đông, Gò Công Tây.<br /> <br /> Gò Công với vị trí của mình tạo ra vùng sinh thái ngập mặn, và nước lợ phủ một diện tích 7500 ha với nhiều loại thủy hải sản nghêu, sò, cua, tôm có giá trị cao về kinh tế.<br /> <br /> Gò Công nằm trên hai thế đất: <br /> <br /> 1) Ðất giồng cao, xưa của người Miên, nay chuyên trồng trầu, trồng giồng hoa màu phụ, lập vườn trồng cây ăn trái <br /> <br /> 2) Vùng đất nhiễm mặn thích hợp dưa hấu, mãn cầu, nhãn, sơ ri… Nhờ vậy Gò Công có được diện mạo văn hóa đặc thù qua sản vật: dưa hấu, mãn cầu biển, mắm còng, mắm tôm, trái sơ ri…<br /> <br /> Thị xã Gò Công là thành phố thuộc loại xưa, rộng 32 ha với dân số trên 60 ngàn người, có ngôi chợ thuộc loại xưa, một sân vân động tiêu chuẩn, một tòa tỉnh trưởng bề thế không thua Mỹ Tho, Vĩnh Long đủ nói lên vị trí Gò Công, nó đã được xác lập và công nhận từ xưa so với toàn xứ Nam Kỳ Lục Tỉnh.<br /> <br /> Gò Công cũng là đất của hoàng hậu, người phụ nữ xứ này hãnh diện với tên gọi “Gò Công nhan sắc”; và Gò Công nổi tiếng với những nghệ nhân khéo tay, sáng tạo làm nên “cái tủ thờ” có giá trị văn hóa nghệ thuật mang tầm cỡ quốc gia.<br /> <br /> == Thời Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ==<br /> Tháng 2 năm 1976, tỉnh Gò Công hợp nhất với tỉnh Mỹ Tho và thành phố Mỹ Tho để trở thành tỉnh Tiền Giang. Đô thị Gò Công trở thành thị xã trực thuộc tỉnh Tiền Giang cho đến ngày nay. Chính quyền tỉnh Tiền Giang dự kiến đến năm 2025 thị xã Gò Công sẽ trở thành thành phố trực thuộc tỉnh.<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |'''1976'''<br /> |Cơ cấu hành chính ban đầu của Tiền Giang<br /> |Tỉnh Tiền Giang có '''Thị xã Gò Công''' (đô thị Gò Công cũ) và '''huyện Gò Công''' (bao gồm phần đất còn lại).<br /> |-<br /> |'''Năm 1977'''<br /> |Điều chỉnh hành chính cấp huyện<br /> |Theo Quyết định số 77-CP, '''Thị xã Gò Công''' được chuyển thành '''Thị trấn Gò Công''' thuộc '''huyện Gò Công'''.<br /> |-<br /> |'''Năm 1979'''<br /> |Chia tách huyện Gò Công<br /> |Huyện Gò Công được chia thành hai huyện mới: '''Huyện Gò Công Đông''' và '''Huyện Gò Công Tây'''. Thị trấn Gò Công lúc này thuộc huyện Gò Công Tây.<br /> |-<br /> |'''1987'''<br /> |'''Tái lập Thị xã Gò Công'''<br /> |Theo Quyết định số 37-QĐ/HĐBT ngày 16/2/1987 của Hội đồng Bộ trưởng, '''Thị xã Gò Công''' được '''tái lập''' trên cơ sở tách ra từ huyện Gò Công Tây (bao gồm cả thị trấn Gò Công và một số xã lân cận).<br /> |-<br /> |'''1994'''<br /> |Thành lập các phường mới<br /> |Chính phủ ban hành Nghị định 69-CP (23/6/1994) thành lập '''Phường 3''' và '''Phường 4''' thuộc Thị xã Gò Công.<br /> |}<br /> <br /> == Thành Phố Gò Công ==<br /> [[Tập tin:Images2012849 z6513272123641 e600ce2d48ae307c8da2d1bc54a4831c.jpg|nhỏ|Bản đồ hành chính TP. Gò Công]]<br /> 19/3/2024 Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Nghị quyết thành lập '''Thành phố Gò Công''' trực thuộc tỉnh Tiền Giang, trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của Thị xã Gò Công.<br /> <br /> '''1/5/2024''' Nghị quyết thành lập Thành phố Gò Công có hiệu lực. Gò Công chính thức trở thành thành phố thứ hai của tỉnh Tiền Giang (sau thành phố Mỹ Tho), với 10 đơn vị hành chính cấp xã (7 phường và 3 xã).<br /> <br /> == Sáp Nhập vào Đồng Tháp ==<br /> [[Tập tin:Images2012852 z6513272361107 a081e51b729161da91c4ebbac616979a.jpg|nhỏ|Bản đồ phường Gò Công sau khi sáp nhập]]<br /> 1/7/2025 Thành phố Gò Công bị giải thể.<br /> <br /> Các đơn vị hành chính cấp xã của Thành phố Gò Công được sắp xếp lại và trở thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> Điều chỉnh cấp xã tại Gò Công: Theo Nghị quyết 1663/NQ-UBTVQH15 năm 2025 các đơn vị hành chính cấp xã của Gò Công giảm từ 10 xuống còn 4 đơn vị hành chính mới. <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |Đơn vị Hành chính Mới<br /> |Loại hình<br /> |Cơ sở hình thành (ĐVHC cũ của Thành phố Gò Công)<br /> |Diện tích (km²)<br /> |Dân số (người)<br /> |-<br /> |'''Phường Gò Công'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 1, Phường 5, và Phường Long Hòa.<br /> |10,06<br /> |36.124<br /> |-<br /> |'''Phường Long Thuận'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường 2 và Phường Long Thuận.<br /> |8,3<br /> |29.715<br /> |-<br /> |'''Phường Bình Xuân'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Chánh và Xã Bình Xuân.<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |-<br /> |'''Phường Sơn Qui'''<br /> |Phường<br /> |Nhập toàn bộ: Phường Long Hưng, Xã Tân Trung, và Xã Bình Đông.<br /> |49,49<br /> |''Đang cập nhật''<br /> |}<br /> '''Tóm tắt sự thay đổi:'''<br /> <br /> * '''Trước 1/5/2024 (Thị xã Gò Công):''' Có 10 đơn vị (5 phường, 5 xã, sau đó được sắp xếp còn 7 phường, 3 xã).<br /> * '''Sau 1/5/2024 (Thành phố Gò Công):''' Có '''10 đơn vị''' cấp xã.<br /> * '''Sau 1/7/2025 (Khu vực Gò Công thuộc tỉnh Đồng Tháp mới):''' Khu vực Gò Công cũ được tinh gọn thành '''4 phường''' mới, đều mang loại hình '''Phường''' (vì khu vực đô thị trung tâm được sắp xếp thành các phường).<br /> <br /> Địa danh cũ trở thành khu vực: Khu vực đô thị Gò Công cũ chuyển từ cấp Thành phố/Thị xã thành các phường/xã trực thuộc tỉnh Đồng Tháp mới.<br /> <br /> == Tra cứu ==<br /> <br /> * [[:Category:Địa lý|Địa lý]]<br /> * [[:Category:Phương ngữ|Phương ngữ]]<br /> * [[:Category:Danh xưng|Danh xưng]]<br /> * [[:Category:Tiểu sử|Tiểu sử]]<br /> * [[:Category:Đường Sá|Đường Sá]]<br /> <br /> == Ghi chú ==<br /> &lt;references /&gt;</div>

Ynhien